Satellieten die in een baan om de aarde draaien, kunnen binnen enkele dagen met elkaar botsen als operators de controle verliezen, onthult een nieuw ontwikkelde metriek genaamd de “CRASH Clock”. Dit is geen hypothetische dreiging; de periode om rampen te voorkomen is dramatisch ingekort, waarbij de klok nu ongeveer 2,8 dagen aangeeft – minder dan zeven jaar geleden nog 128 dagen. Dit betekent dat als alle satellieten tegelijkertijd onbruikbaar zouden worden vanwege een technisch defect, een cyberaanval of een zware zonnestorm, de eerste botsing binnen 48 uur zou kunnen plaatsvinden met een waarschijnlijkheid van 30%.
Het toenemende risico in een lage baan om de aarde (LEO)
De toename van het aantal satellietlanceringen, aangedreven door megaconstellaties zoals Starlink van SpaceX, is de belangrijkste oorzaak van dit escalerende gevaar. Sinds 2018 is het aantal actieve satellieten in LEO met 485% geëxplodeerd, tot ruim 11.700 in mei 2025. Hoe meer satellieten in een baan om de aarde worden gepropt, hoe groter de kans op botsingen, zelfs met de huidige systemen om botsingen te vermijden.
Hoewel operators over het algemeen de controle behouden, kunnen externe gebeurtenissen de veiligheidsmaatregelen snel overweldigen. Een grote zonnestorm zou bijvoorbeeld satellietsystemen kunnen verstoren, waardoor ze niet meer kunnen manoeuvreren en de kans op catastrofale gevolgen toeneemt.
Wat is de CRASH-klok?
De CRASH Clock, ontwikkeld door onderzoekers van de University of British Columbia en Princeton University, modelleert het risico op een botsing onder de slechtste omstandigheden. Het is een statistische maatstaf die is ontworpen om te benadrukken hoe weinig foutmarge er nog over is in LEO. De afnemende waarde van de klok is een directe indicator van de toenemende druk op de orbitale omgeving.
Onderzoekers erkennen dat de exacte waarden misschien enigszins overschat zijn, maar de snelheid van verandering is de cruciale conclusie. De snelle daling van het tijdsbestek van de CRASH Clock toont aan dat het risico exponentieel groeit.
Het Kessler-syndroom: een dreigende waterval
Als satellieten langer offline blijven dan de CRASH Clock-waarde, kunnen er meerdere botsingen plaatsvinden, waardoor we dichter bij het Kessler-syndroom komen. Dit theoretische scenario stelt dat opeenvolgende botsingen zoveel ruimteschroot genereren dat LEO onbruikbaar wordt voor toekomstige missies. Hoewel het exacte omslagpunt onbekend blijft, suggereert de huidige trend dat we mogelijk de vroege stadia van een onomkeerbare cascade ingaan.
Het aantal orbitale lanceringen blijft stijgen, met in 2025 een recordaantal van 324 lanceringen – een stijging van 25% ten opzichte van het voorgaande jaar. Tenzij deze industrialisatie van de banen om de aarde vertraagt, zal de CRASH Clock waarschijnlijk blijven afnemen, waardoor de veiligheidsmarge voor alle in de ruimte gestationeerde activa verder afneemt.
De afnemende tijdsbestekken en de toenemende botsingsrisico’s in een lage baan om de aarde vereisen onmiddellijke aandacht en proactieve maatregelen om een catastrofale waterval van orbitaal puin te voorkomen.
